Co to jest skala Bishopa? Do czego się ją wykorzystuje?

skala bishopa

Skala Bishopa to narzędzie wykorzystywane do oceny dojrzałości szyjki macicy w ciąży. Zostało opracowane przez Edwarda Bishopa w 1964 roku, któremu też zawdzięcza swoją nazwę. Dzięki niemu lekarz bada, czy szyjka przygotowuje do porodu siłami natury. Sprawdź, jakie parametry uwzględnia skala Bishopa i w jaki sposób jest interpretowana.

Co to jest skala Bishopa?

Skala Bishopa określa dojrzałość szyjki macicy do porodu naturalnego. Uwzględnia ona następujące parametry:

  • rozwarcie,
  • skrócenie,
  • zaawansowanie części przodującej w kanale rodnym,
  • konsystencję,
  • ułożenie szyjki w stosunku do osi pochwy [1].

Skala Bishopa – interpretacja. Jak są przyznawane punkty?

W tabeli zaprezentowana została dokładna punktacja Skali Bishopa w ocenie szyjki macicy [1].

skala Bishopa - tabela 1

Za każdy z analizowanych parametrów ciężarna może otrzymać od 0 do 3 punktów. Im wyższa suma punktów uzyskanych w skali Bishopa, tym wyższa gotowość do porodu. Maksymalna możliwa do uzyskania liczba punktów to 13. Ocena szyjki macicy na 9 i więcej punktów według Bishopa oznacza, że szyjka jest dojrzała i przygotowana do porodu [1].

Zmodyfikowana skala Bishopa. Jak wygląda i co ocenia?

W 1966 roku Burnett zmodyfikował skalę Bishopa. Analizie poddawane są te same parametry, co w narzędziu oryginalnym, ale każdemu z czynników można przypisać maksymalnie 2 punkty. Ciężarna może uzyskać maksymalnie 10 punktów, a suma większa od 6 oznacza szyjkę dojrzałą i powodzenie porodu. Tabela przedstawia zmodyfikowaną skalę Bishopa [2].

skala Bishopa - tabela 2

Skala Bishopa a indukcja porodu

Skala Bishopa używana jest do przewidywania szans powodzenia indukcji porodu.

Wskazaniem do indukcji porodu są sytuacje, w których kontynuowanie ciąży stanowi większe ryzyko dla płodu i/lub matki niż jej zakończenie. Wśród wskazań do indukcji porodu wymienia się m.in.:

  • przekroczenie terminu porodu (powyżej 41 tygodnia ciąży),
  • choroby przebiegające z nadciśnieniem w ciąży,
  • samoistne przedwczesne pęknięcie pęcherza płodowego – w zależności od sytuacji położniczej,
  • wewnątrzmaciczne ograniczenie wzrastania płodu,
  • czynniki psychosomatyczne, np. wyczerpanie matki [3].

O skuteczności indukcji porodu decyduje przede wszystkim stan i dojrzałość szyjki macicy. Jeśli jest ona niedojrzała, konieczne jest przeprowadzenie preindukcji porodu. Jest to postępowanie, którego celem jest przyspieszenie dojrzewania szyjki macicy, a tym samym podniesienie skuteczność indukcji porodu. Preindukcja porodu jest zalecana wówczas, gdy suma punktów uzyskanych w skali Bishopa wynosi mniej niż 6 [3]. Zgodnie z rekomendacjami Polskiego Towarzystwa Ginekologicznego dotyczącymi indukcji porodu skala Bishopa i ultrasonografia przezpochwowa mają podobną wartość w ocenie dojrzałości szyjki macicy przed wdrożeniem indukcji porodu, przy czym rekomendowaną metodą jest pierwsza z nich [4].

Indukcja i preindukcja porodu może być przeprowadzona w sposób farmakologiczny i mechaniczny. Największą popularnością wśród metod farmakologicznych cieszy się dożylny wlew rozcieńczonego roztworu oksytocyny. Wśród niefarmakologicznych metod wymienia się m.in. założenie cewnika Foleya, drażnienie brodawek sutkowych, stosowanie rozszerzadeł higroskopowych, oddzielenie dolnego bieguna jaja płodowego, amniotomię i akupunkturę [3].

  1. G. H. Bręborowicz, Położnictwo i ginekologia, Warszawa 2007, s. 341–342.
  2. R. Woytoń, Ultrasonograficzna ocena unaczynienia oraz objętości szyjki macicy u kobiet ciężarnych z użyciem techniki 3D Power Doppler oraz programu VOCAL, Wrocław 2016.
  3. J. Oleszczuk, J. Patro-Małysza, Najczęstsze błędy w indukcji porodu, „Ginekologia po Dyplomie” 2015, nr 1, [online] https://podyplomie.pl/ginekologia/17703,najczestsze-bledy-w-indukcji-porodu (dostęp: 24.08.2022).
  4. D. Bomba-Opoń i wsp., Rekomendacje Polskiego Towarzystwa Ginekologicznego dotyczące indukcji porodu, „Ginekologia i Perinatologia Praktyczna” 2017, t. 2, nr 2, s. 58–71.

Autor: Olga Dąbska, dr Nauk o zdrowiu
Konsultacje merytoryczne: M. Dąbrowska, lek. ginekolog

Kontakt: PPF „HASCO-LEK” S.A. ul. Żmigrodzka 242e, 51-131 Wrocław

Informacja o leku: tel. (+48 22) 742 00 22
informacjaoleku@hasco-lek.pl

Korzystanie z serwisu nie zastępuje diagnozy lekarza czy konsultacji farmaceuty, zaleceń lekarza, czy farmaceuty co do przyjmowania leków, a także treści ulotki i Charakterystyki Produktu Leczniczego. Dołożyliśmy wszelkich starań, aby opublikowane opracowania były najwyższej jakości i odpowiadały potrzebom czytelników, a również były zgodne z obowiązującymi przepisami i wytycznymi. Nie ponosimy odpowiedzialności za własne decyzje użytkowników, mogące mieć wpływ na ich zdrowie, prowadzoną działalność gospodarczą lub zawodową.